Muziek en Wittgenstein

Ik moet meteen denken aan Klaus Schulze's 'Friedrich Nietzsche', bijna 25-minuten synthgeneuzel. "Doe dat nou niet", dacht ik nog toen ik die plaats voor de gein eens bij Concerto zat te luisteren. (De rest van de dubbelaar X heeft nog ode's aan andere Grote Germanen als Bach, Ludwig II, Von Kleist en Gunter Netzer.)

En Ulver's The Marriage Between Heaven & Hell op muziek zetten.

En zo'n beetje alle black metal bands wegens Nietsche (hoe onbeholpen ook, soms).

There's nothing Nietzsche couldn't teach ya
'bout the raisin' of the wrist.
Socrates himself was permanently pissed.

John Stuart Mill, of his own free will,
after half a pint of shandy was particularly ill.
Plato, they say, could stick it away,
'alf a crate of whiskey every day!
Aristotle, Aristotle was a bugger for the bottle,
and Hobbes was fond of his Dram.
And Rene Descartes was a drunken fart:
"I drink, therefore I am."

Yes, Socrates himself is particularly missed;
A lovely little thinker, but a bugger when he's pissed.

-- Monty Python

Klaus Schulze, tja, met instrumentaal diepe synths muziek maken en dan een link leggen met Nietzsche heeft wat overpretentieus ergens. Het wordt wat lastig voor de luisteraar de link te ontdekken, door het instrumentale. Als het premis is dat je moet horen wat een muzikant bedoelt zonder dat je de achtergrondinfo hebt dan.

Bad Religion heeft een nummer Materialist:
You're obsesssed and distressed
Cause you can't make any sense of the ludicrous nonsense
and incipient senescence
that will deem your common sense useless
this aint no recess!

I want to believe in you, but my plan keeps falling through
I know I have to face the harshnes, grin and bear the truth
And I have to walk this mile in my own shoes
(and I'm no fool!)

[Chorus]
I'm materialist
a full-blown realist
(physical theorist)
and I guess I'm full of doubt
so I'm prone to hear you out and refuse
I'm materialist
There ain't no fear in this
it's for all to see, so don't talk of hidden mysteries with me...

Mind over matter, it really don't matter
If the street's idle chatter turns your heart strings to tatters
Flatter hopes don't flatter and soul batter won't congeal to mend
a life that is shattered into shards
Was it in the cards?

The process of belief is an elixir when you're weak
I must confess, at times I indulge it on the sneak
but generally my outlook's not so bleak
(and I'm not meek!)

[Chorus]
I'm materialist
Call me a humanist
(physical theorist)
and I guess I'm full of doubt,
but I'll gladly have it out with you
I'm materialist
I ain't no deist
it's there for all to see, so don't of hidden mysteries with me

Like Rome under Nero, our future's one big zero
Recycling the past to meet the immediate needs
And through it all we ramble forth with perservere and climb
Our mountains of regret to sow our seeds

I'm materialist
I'm materiliast
I'm materialist
I'm materialist (hold)

Maar dat terzijde.

Zappa deed dat op zijn manier ook (een stuk als Greccary Peccary).

The Wire, idd, een prachtig blad. Ik las er tot nog toe één. Geleend van Theo. Direct een bon ingevuld om me abonnee te maken, zo mooi. Nooit opgestuurd, ik kreeg ineens onberekende rekeningen te betalen. The Wire schoot er toen bij in. Binnenkort maar weer eens een exemplaar aanschaffen.

Linda gaat naar tentoonstellingen,
tentoonstellingen, tentoonstellingen
Theater en tentoonstellingen,
tentoonstellingen, tentoonstellingen

Mantelpakje, hoge hakken
Zuinig mondje, ze denkt aan haar niveau

Linda dweept met Wittgenstein, met Hegel en Adorno
En ik, ik ben een arme man, ik kijk naar harde porno

(en zo gaat het nog even door)

Boude stelling, Erik. Intuïtie is het stokpaardje van Bergson, gevoel bij tig andere filosofen. En een beetje geschoolde muzikant maakt zijn of haar muziek bijzonder weloverwogen, geestelijk en beschouwend. Beluister het werk van Schönberg maar eens. Of zoals muziekwetenschappers vaak zeggen, muziek kun je niet wiskundig genoeg beschouwen, net als Wittgenstein dat deed met filosofie

Dat is dan ook weer een boude stelling.

Wiskunde is ook maar een taal, een vorm, om reeds bestaande fenomenen in voor ingewijden bevattelijke terminilogie te vangen. Net als muziek en filosofie dus.

Maar toch, al wordt de beste muziek zeker weloverwogen gemaakt, ze beoogt de intuïtieve beleving aan te raken. De klik waarbij denken niet meer nodig is. Dat is toch redelijk tegengesteld aan filosofie. Welke juist alles in zuiver(e?) gedachten en redeneringen probeert te vangen. Binnen filosofie lijkt het haast vereist om gevoelsmatige benadering uit te schakelen. Of in ieder geval naast je neer weten te parkeren, gelijk te stellen aan die van anderen.

Intuïtie is het stokpaardje van Bergson
Bedoel je daarmee dat Bergson over intuïtie filosofeert? Of is hij een intuïtief filosoof?

De redelijk voor de hand liggende connectie tussen transcendentie en muziek wordt wel vaker gemaakt in de filosofie: Heidegger (nog een filosoof die meer met gevoel dan met ratio had) noemde muziek (en later ook poëzie) als hét 'middel' om het 'Dasein' te kunnen ervaren en ook Schopenhauer had het er volgens mij al over in soortgelijke bewoordingen.